Problem „zielonej wody” to nic innego jak masowy zakwit glonów jednokomórkowych (planktonowych). Są one tak małe, że żaden filtr mechaniczny nie jest w stanie ich wyłapać. Rozwiązaniem jest promieniowanie UV-C o długości fali około 254 nanometrów, które niszczy DNA glonów, powodując ich obumieranie i zbijanie się w większe grupy (flokulację), które mogą zostać usunięte przez filtr mechaniczny.
1. Dobór mocy: Ile Watów na metr sześcienny?
W profesjonalnych stawach z Koi, gdzie nasłonecznienie jest zazwyczaj duże, a obsada ryb gęsta, stosuje się następujące przeliczniki:
-
Staw standardowy (umiarkowane słońce): 2 do 3 Watów na każdy 1 m3 (1000 litrów) wody.
-
Staw silnie nasłoneczniony: 4 do 5 Watów na każdy 1 m3 wody.
-
Lampy amalgamatowe (High Output): Dzięki wyższej wydajności, w ich przypadku można przyjąć przelicznik 1 do 2 Watów na 1 m3.
Przykład: Dla stawu o objętości 20 m3 w pełnym słońcu, optymalna będzie lampa UV-C o mocy około 80-100 Watów.
2. Rodzaje lamp UV-C (Standard 2026)
-
Lampy przepływowe (zamknięte): Najbezpieczniejsze dla użytkownika. Woda przepływa przez obudowę, w której znajduje się żarnik chroniony rurą kwarcową.
-
Lampy zanurzeniowe (UVC Immersion): Montowane bezpośrednio w komorze filtra (np. w filtrze bębnowym). Są wydajniejsze, ponieważ nie ograniczają przepływu wody rurami, ale wymagają rygorystycznych zasad bezpieczeństwa (promieniowanie jest zabójcze dla wzroku i skóry).
3. Tabela: Rekomendowana moc lampy UV-C
| Objętość stawu | Moc (standard UV-C) | Moc (Amalgamat) |
| 5 m3 (5000 l) | 15 – 25 W | 10 – 15 W |
| 10 m3 (10000 l) | 30 – 55 W | 20 – 30 W |
| 20 m3 (20000 l) | 75 – 110 W | 40 – 60 W |
| 50 m3 (50000 l) | 200 W + | 100 – 120 W |
FAQ – 10 pytań o lampy UV-C
-
Czy lampa UV-C zabija bakterie w filtrze? Nie, o ile jest zamontowana prawidłowo. Lampa niszczy tylko to, co przepływa bezpośrednio obok żarnika. Bakterie nitryfikacyjne żyją na złożu w filtrze i nie krążą w wodzie w takich ilościach.
-
Jak często wymieniać żarnik? Standardowe żarniki tracą skuteczność po około 8000 godzin (jeden sezon). Lampy amalgamatowe wytrzymują do 12000-16000 godzin.
-
Czy lampa musi działać 24h na dobę? Tak, w sezonie letnim powinna pracować bez przerwy. Częste włączanie i wyłączanie skraca żywotność żarnika.
-
Dlaczego woda jest nadal zielona mimo włączonej lampy? Może to być wynik zbyt szybkiego przepływu wody (zbyt krótki czas ekspozycji), starego żarnika lub zabrudzonej rury kwarcowej (osad z kamienia).
-
Czy UV-C jest groźne dla ryb? Nie, promieniowanie jest zamknięte w obudowie lub komorze filtra. Ryby nigdy nie mają z nim bezpośredniego kontaktu.
-
Czym czyścić rurę kwarcową? Najlepiej użyć octu lub specjalnych odkamieniaczy, aby usunąć biały nalot, który blokuje promienie UV.
-
Kiedy włączyć lampę po raz pierwszy w sezonie? Gdy temperatura wody ustabilizuje się powyżej 10-12 stopni Celsjusza i zacznie pojawiać się zielony odcień.
-
Czy UV-C usuwa glony nitkowate? Nie. Lampa działa tylko na glony jednokomórkowe (pływające). Glony nitkowate przyczepione do ścian stawu muszą być zwalczane innymi metodami.
-
Jaki wpływ ma lampa na karpie koi cenę? Czysta woda pozwala na lepszą ekspozycję ryb, co jest kluczowe przy ich wycenie i sprzedaży.
-
Czy lampę UV-C wyłączamy podczas leczenia ryb? Tak, większość leków i kondycjonerów wody ulega rozkładowi pod wpływem promieniowania UV, co czyni terapię nieskuteczną.
